Hoe houden we Dordrecht bereikbaar tijdens projecten?

Het gaat hard aan de Spuiboulevard! De gebiedsontwikkeling is in volle gang. Oude kantoren verdwijnen en maken plaats voor 800 nieuwe woningen en het nieuwe Dordthuis. Er wordt ook letterlijk aan de weg getimmerd; straten krijgen een nieuwe inrichting en kabels en leidingen worden verwijderd of vervangen. En dat allemaal in slechts 8 jaar tijd!
Kortom: veel projecten tegelijk binnen de 19e-eeuwse schil van Dordrecht. Hoe behoud je hierbij het overzicht? Hoe zorg je voor een integraal ontwerp en hoe zorg je dat Dordrecht bereikbaar blijft? Dat vertellen projectingenieurs Eva Oosterwijk en Bram Heijmans en bereikbaarheidscoördinator Jurgen Kamberg in dit artikel!
Van 700 (!) planningsregels naar een helder overzicht
De 19e-eeuwse schil van Dordrecht verbindt het centrum met de aanliggende wijken en verzorgt de doorstroming van en naar de snelweg. Sluit je hier een weg af, dan merk je dit direct op de andere wegen in het gebied. Eva vertelt: “Binnen de gebiedsontwikkeling was er behoefte aan een planning waarin je ook meteen de raakvlakken ziet. Normaal werken we met een balkenplanning in MS Project, maar met al deze projecten kom je dan uit op 700 regels! Dat geeft geen overzicht.” Het moest in één oogopslag duidelijk zijn. Bram: “Daarom hebben wij de planning visueel gemaakt in een nieuw format: het Faseringsboekje.”
Het Faseringsboekje
In dit boekje zie je per kwartaal met vlakken waar projecten in uitvoering zijn. Denk aan de sloop of bouw van een gebouw, aanleg van kabels en leidingen of inrichting van de openbare ruimte. In het begin lag de focus van het boekje vooral op de stedenbouw, want de contouren en projectengrenzen waren nog niet helemaal duidelijk. Nu focussen we op de bereikbaarheid van het gebied. De vlekken hebben we inmiddels verder in detail uitgewerkt met bouwterreinen en veiligheidszones, zo zie je bijvoorbeeld ook welke ruimte je nodig hebt om bomen te verplanten.

Van losse projecten naar één gezamenlijke aanpak
3 à 4 keer per jaar bereidt IBD een planningssessie voor. “Bij alle projectmanagers en de afdelingen stedenbouw, verkeer en bereikbaarheid vragen wij informatie op over planning en voortgang. Hiermee actualiseren wij het faseringsboekje. Het boekje bespreken we voor met de bereikbaarheidscoördinator, Jurgen Kamberg. De knelpunten die Bram, Jurgen en ik dan nog zien, bespreken we in de sessie met de projectmanagers,” vertelt Eva. Projectmanagers zijn vaak druk met binnen hun eigen projecten. Juist de raakvlakken en interacties tussen de projecten onderling zijn van eminent belang. Door dit gezamenlijk te bespreken kunnen we problemen integraal oplossen door met elkaar mee te denken. “In deze sessie proberen wij soms lastige beslissingen te forceren, zodat een knoop wordt doorgehakt en we met dezelfde uitgangspunten onze projecten verder voorbereiden.”
In de wandelgangen wordt het faseringsboekje ook wel ‘het boekje van IBD’ genoemd. “Maar dit is niet ons boekje. Wij faciliteren in het visualiseren en stellen het boekje samen vanuit de individuele project planningen. Daarnaast maken we inzichtelijk waar er conflicten tussen de raakvlakken ontstaan. Het IBD organiseert het boekje, maar maakt niet de keuzes.”
Spelregels voor de gebiedsontwikkeling
Het faseringsboekje geeft niet alleen informatie over de uitvoeringsperiodes, maar ook over de bereikbaarheid van de stad. Jurgen heeft voor de gebiedsontwikkeling spelregels opgesteld: randvoorwaarden voor de minimale bereikbaarheid. Binnen het gebied zijn er 2 oost-west verbindingen. Een van de spelregels is dat maximaal één rijstrook van de vier afgesloten mag worden. Jurgen vertelt: “Vaak zie je in steden dat twee van de vier rijstroken afgesloten worden. Dat werkt niet, want je hebt ook wel eens te maken met kortstondige afsluiting en dan zou de stad vastlopen. In het begin van de projectvoorbereiding moet je niet te veel weggegeven, anders heb je halverwege de uitvoering een grote uitdaging”.

Bereikbaarheidsplan
Vóór iedere planningssessie ontvangt Jurgen van Eva de faseringskaarten, die hij analyseert. “Hierbij kijk ik verder dan alleen het verkeer. Ik kijk bijvoorbeeld ook naar de bouwprojecten en hun veiligheidszones. Deze zones bepalen welke delen van de openbare ruimte en welke wegen afgesloten moeten worden. Dat bepaalt de impact op het verkeer.” Uiteindelijk maken we een bereikbaarheidsplan op weekniveau. Hierin brengen we per project in kaart wat de gevolgen zijn voor de directe omgeving en of er wordt voldaan aan de spelregels. “Als het voorstel niet aan de spelregels voldoet, moeten we met een alternatief komen. Vaak doe ik dan gelijk een suggestie, omdat ik toch al snel in de gaten heb waar je bijvoorbeeld een bypass kan maken. Daarna wordt de uitwerking hiervan weer in de projectgroep besproken.”

Meer begrip door gezamenlijk inzicht
Het gebruik van de spelregels en het faseringsboekje geeft niet alleen veel duidelijkheid en inzicht bij de aannemers in het gebied, maar ook bij de projectmanagers, ontwerpers en stakeholders van en binnen het gebied. “Zij zien bijvoorbeeld gelijk terug dat een afsluiting in week 16 niet gaat, maar in week 17 wel. Zo kunnen we met elkaar meedenken, en snappen zij ook waarom het één werkt en het ander niet. Al moeten ze wel begrijpen dat het een dynamisch boekwerk is, want planningen lopen uit. Ik probeer het één keer per maand te verversen. Daar hoop uitloop mee te ondervangen.”
Volgens Jurgen is het faseringsboek een goed hulpmiddel om het grotere plaatje te blijven zien. “Het is fijn dat je merkt dat eigenlijk iedereen in de projectgroep dezelfde kant op wil. Iedereen ziet het grote geheel en dat is belangrijk.”
Samen met het Ingenieursbureau Drechtsteden (IBD) zo circulair mogelijk werken: dat was het uitgangspunt voor het project Haringvlietstraat. Projectmanager Roel Hubers van de gemeente Dordrecht gaf de ambitie mee om het project voor minimaal 50% circulair uit te voeren.

